Vlaamse universiteiten en hogescholen pleiten voor een sterker geïntegreerd kennisecosysteem.
De Vlaamse universiteiten en hogescholen organiseren vandaag de eerste Dag van het Hoger Onderwijs. Centraal staat vandaag de ambitie om te bouwen aan een sterker geïntegreerd kennisecosysteem waarin onderwijsinstellingen, overheden, bedrijven, maatschappelijke organisaties en burgers nauwer samenwerken aan maatschappelijke vooruitgang.
De Vlaamse Gemeenschap behoorde tot de 29 oorspronkelijke ondertekenaars van de Bologna- verklaring op 19 juni 1999. Daarmee engageerde Vlaanderen zich al meer dan een kwarteeuw geleden voor de uitbouw van een Europese Hogeronderwijsruimte gebaseerd op kwaliteit, transparantie, mobiliteit en internationale samenwerking.
De Vlaamse universiteiten en hogescholen organiseren vandaag de eerste Dag van het Hoger Onderwijs. Die zal voortaan jaarlijks plaatsvinden op de symbolische dag van 19 juni. Volgens de instellingen vragen de snelle technologische, economische en maatschappelijke veranderingen om een nieuwe manier van samenwerken. Digitalisering, artificiële intelligentie, geopolitieke verschuivingen, klimaatverandering en een veranderende arbeidsmarkt stellen het hoger onderwijs voor nieuwe uitdagingen, maar creëren tegelijk nieuwe kansen.
Bernard Vanheusden, voorzitter VLIR: “Universiteiten en hogescholen zijn niet alleen plaatsen waar onderwijs en onderzoek plaatsvinden. Zij vormen mee het fundament van onze samenleving en kenniseconomie. Daarom kiezen wij resoluut voor samenwerking, kennisdeling en maatschappelijke impact.”
De sector pleit voor een open en geïntegreerde onderwijs- en onderzoeksruimte die stevig verankerd is in Vlaanderen en Brussel, maar tegelijk sterk verbonden blijft met internationale netwerken. Samenwerking moet daarbij de norm worden.
Veerle Hendrickx, voorzitter Vlaamse Hogescholenraad: “Universiteiten en hogescholen willen elkaar versterken vanuit complementariteit en wederzijds vertrouwen, met respect voor de autonomie van elke instelling.”
Kwalitatief en toegankelijk hoger onderwijs
De sector bevestigt dat kwalitatief hoogstaand onderwijs haar eerste opdracht blijft. Daarbij willen universiteiten en hogescholen hun opleidingen toekomstgericht organiseren en sneller kunnen inspelen op wetenschappelijke ontwikkelingen, maatschappelijke verwachtingen en veranderende arbeidsmarktnoden.
Tegelijk benadrukken zij het belang van gelijke kansen. Toegankelijkheid blijft een fundamenteel uitgangspunt, met bijzondere aandacht voor het wegwerken van financiële, sociale en culturele drempels die studiesucces kunnen belemmeren. Ook levenslang leren moeten voldoende aandacht krijgen. Universiteiten en hogescholen willen mensen gedurende hun volledige loopbaan ondersteunen bij het ontwikkelen van nieuwe kennis en vaardigheden.
Onderzoek en innovatie met maatschappelijke impact
De instellingen onderstrepen het belang van excellent onderzoek als motor voor welzijn, welvaart en innovatie. Zij willen verder bouwen aan een geïntegreerde onderzoeks- en innovatieruimte waarin fundamenteel, toegepast, praktijkgericht en artistiek onderzoek elkaar versterken.
Co-creatie met bedrijven, overheden en maatschappelijke organisaties wordt daarbij steeds belangrijker. Kenniscreatie moet niet alleen wetenschappelijk excelleren, maar ook bijdragen aan oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen.
Investeren in mensen
Studenten, onderzoekers, docenten en medewerkers vormen volgens de instellingen het belangrijkste kapitaal van het hoger onderwijs. Daarom willen zij blijven investeren in een veilige, inclusieve en stimulerende omgeving waarin talent zich maximaal kan ontwikkelen.
Participatieve besluitvorming, professionele ontwikkeling en sterk leiderschap worden daarbij gezien als belangrijke voorwaarden voor toekomstgerichte instellingen.
Internationale samenwerking, duurzaamheid en digitalisering
Internationale samenwerking is cruciaal voor de kwaliteit van onderwijs en onderzoek. Vlaanderen wil een aantrekkelijke partner blijven voor internationale kennisuitwisseling en talentmobiliteit, met ook blijvende aandacht voor kennisveiligheid.
Duurzame ontwikkeling wordt naar voren geschoven als een geïntegreerde opdracht die verankerd moet worden in onderwijs, onderzoek en bedrijfsvoering. Ook samenwerking met partners in het Globale Zuiden blijft een belangrijke prioriteit.
Tot slot zien universiteiten en hogescholen digitalisering en artificiële intelligentie als bepalende ontwikkelingen voor de toekomst. Zij willen studenten voorbereiden op een samenleving waarin technologie een steeds grotere rol speelt en verder investeren in digitale infrastructuur, data- omgevingen en innovatieve leer- en onderzoeksomgevingen.
Gezamenlijke verantwoordelijkheid
De Vlaamse universiteiten en hogescholen benadrukken dat de toekomst van het hoger onderwijs niet door afzonderlijke instellingen alleen wordt vormgegeven.
Bernard Vanheusden: “De uitdagingen van morgen vragen samenwerking, vertrouwen en gedeelde verantwoordelijkheid.”
Veerle Hendrickx vult aan: “Alleen door samen te werken kunnen we bouwen aan een hoger onderwijs dat excellent én inclusief is, internationaal verbonden én lokaal verankerd, en dat blijvend bijdraagt aan de toekomst van Vlaanderen.”
Persinfo - contact:
VLIR
Bernard Vanheusden
voorzitter
bernard.vanheusden@uhasselt.be
Koen Verlaeckt
secretaris-generaal
0477 27 11 95
koen.verlaeckt@vlir.be
www.vlir.be
Vlaamse Hogescholenraad
Veerle Hendrickx
voorzitter
0478 50 34 75
veerle.hendrickx@kdg.be
Eric Vermeylen
secretaris-generaal
0476 65 21 56
eric.vermeylen@vlaamsehogescholenraad.be
www.vlaamsehogescholenraad.be
