VUB lanceert nieuwe leerstoel ‘Sporen van het verzet’

VUB lanceert nieuwe leerstoel ‘Sporen van het verzet’

Samen met VZW Helden van het verzet creëert universiteit een platform voor de studie van het verzet tijdens Tweede Wereldoorlog

Zondag 11 februari 2024 – In samenwerking met de VZW Helden van het verzet richt de Vrije Universiteit Brussel (VUB) de nieuwe leerstoel ‘Sporen van het verzet’ op. Onder leiding van professor hedendaagse geschiedenis Nel De Mûelenaere zal de leerstoel gedurende vier jaar onderzoek coördineren naar het Belgische verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog en die kennis via verschillende initiatieven delen met het brede publiek. Beide partners willen de onderbelichte geschiedenis van het verzet in Vlaanderen, Brussel en Wallonië zo nieuw leven inblazen.

De officiële voorstelling staat gepland later dit voorjaar. Dat belet academisch coördinator Nel De Mûelenaere, professor hedendaagse geschiedenis verbonden aan de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte van de VUB, niet om nu al in actie te schieten:

“Als academisch coördinator van de nieuwe leerstoel wil ik, in samenwerking met andere universiteiten waaronder de ULB, een platform creëren voor onderzoek naar het verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het thema fascineert en inspireert mij. ​ 150.000 van onze burgers gingen in verzet tegen een levensgevaarlijk, autoritair regime. 40.000 onder hen werden gearresteerd en 15.000 overleefden het niet. Waarom namen ze die moedige keuze? ​ Hoe organiseren ze zich in die moeilijke omstandigheden? Die uiteenlopende, complexe verhalen van Vlaamse, Brusselse en Waalse verzetsleden verdienen het om verteld en overgeleverd te worden aan volgende generaties.”

Naast het leveren van nieuw en toonaangevend onderzoek rond het thema, zal de leerstoel de wetenschappelijke bevindingen delen met het brede publiek via sociale media, podcasts en lezingen. VZW Helden van het verzet, een non-profit organisatie die als doel heeft dat tegen 2030 elke Belg een verzetsheld kent, is hierbij een belangrijke partner.

‘We willen het brede publiek actief betrekken bij het onderzoek.’ vertelt historicus Dany Neudt, verbonden aan de VZW en verantwoordelijk voor het publiek-historisch luik van de leerstoel. “In ons eerste project rond de afscheidsbrieven van geëxecuteerde verzetsleden zullen mensen op een digitaal platform archiefstukken transcriberen en de brieven zullen via een digitale, interactieve kaart voor het brede publiek worden ontsloten. Hopelijk wordt dit het begin van een heus digitaal verzetsmuseum.”

In '43 ruilt arts Frans Lenaerts zijn stethoscoop in voor een verrekijker. De start van een nieuwe carrière in het verzet tegen de nazi's.
In '43 ruilt arts Frans Lenaerts zijn stethoscoop in voor een verrekijker. De start van een nieuwe carrière in het verzet tegen de nazi's.

Het initiatief sluit naadloos aan bij de waarden en missie van de VUB, ook omdat de geschiedenis van de universiteit sterk verweven is met die van het Belgisch verzet.

“In 1941 sloot onze moederuniversiteit ULB als enige Belgische universiteit de deuren uit protest tegen de Duitse inmenging.” verklaart Pieter Ballon, vicerector Onderzoek aan de VUB, die mee de leerstoel ondersteunt. “Een groot deel van de studenten en professoren boden clandestien verzet aan de bezetter en betaalden daarvoor een hoge tol. Elk jaar huldigen onze studenten de omgekomen verzetsleden tijdens Saint-V. De verhalen achter de herdachte namen zijn echter weinig bekend. Dat komt deels door een gebrek aan aandacht voor verzetsgeschiedenis in Vlaanderen. Gelukkig lijkt daar nu verandering in te komen. We zien een golf van enthousiasme over dit thema. Ja, er was collaboratie tijdens WOII, maar de geschiedenis van de Vlaming en de Brusselaar is er even goed één van rebelsheid en verzet. ”

De VZW Helden van het verzet en de VUB kennen gedurende de looptijd van het onderzoek jaarlijks elk een bedrag van €50 000 toe om de leerstoel te financieren. Via fondsenwerving worden ook publieke en private partners gezocht om financieel te participeren.


Meer informatie

Nathalie Vlaemynck
Nathalie Vlaemynck Woordvoerder en algemeen perscontact

 

CO
Over Press - Vrije Universiteit Brussel

volg ons op twitter @VUBrussel


De Vrije Universiteit Brussel is een internationaal georiënteerde universiteit in Brussel, het hart van Europa. Door het afleveren van hoogstaand onderzoek en onderwijs op maat, wil de VUB een actieve en geëngageerde bijdrage leveren tot een betere maatschappij.

De Wereld Heeft Je Nodig

De Vrije Universiteit Brussel neemt haar wetenschappelijke en maatschappelijke verantwoordelijkheid met liefde en daadkracht op. De VUB lanceerde daarom het platform ’De Wereld Heeft Je Nodig’.  Hier worden rond zes P’s ideeën, acties en projecten samengebracht, opgestart en uitgebouwd. De eerste P staat voor People, want daar draait alles om: mensen gelijke kansen geven, welvaart, welzijn, respect. Peace staat voor het bestrijden van klein en groot onrecht in de wereld. Prosperity gaat armoede en ongelijkheid te lijf. Planet staat voor acties rond biodiversiteit, klimaat, luchtkwaliteit, dierenrechten ... Met Partnership zoekt de VUB samenwerkingen om de wereld een betere plaats te maken. De zesde en laatste P is van Poincaré, de Franse filosoof Henri Poincaré aan wie de VUB haar leuze ontleent, dat het denken zich aan niets mag onderwerpen, behalve aan de feiten zelf. De VUB is een 'urban engaged university’, sterk verankerd in Brussel en Europa en werkend volgens de principes vrij onderzoek. www.vub.be/dewereldheeftjenodig

Press - Vrije Universiteit Brussel
Pleinlaan 2
1050 Brussel