VUB schakelt versnelling hoger tegen PISA-daling: verdubbelt capaciteit wiskundewedstrijd en stuurt ‘breinbrekers’ naar scholen
Met extra middelen, een nieuw digitaal platform en een opvallende actie in 56 Vlaamse scholen wil de VUB wiskunde opnieuw aantrekkelijk maken voor jongeren
BRUSSEL, 9 september 2026 – Terwijl de nieuwe PISA-resultaten opnieuw een daling van de Vlaamse prestaties voor wiskunde laten zien, schakelt de Vrije Universiteit Brussel (VUB) een versnelling hoger met Wiskunnend Wiske. Met een meerjarig actieplan, een nieuw digitaal platform en een opvallende actie in 56 Vlaamse scholen wil de VUB wiskunde opnieuw aantrekkelijk maken voor jongeren. De komende drie jaar maakt de universiteit extra middelen vrij om de wiskundewedstrijd verder uit te bouwen en het aantal deelnemers aan de voorrondes te verdubbelen van meer dan 2.000 naar 4.000 leerlingen.
Wiskunnend Wiske is de wiskundewedstrijd van de VUB waarin leerlingen uit het vijfde en zesde middelbaar in klasverband uitdagende vraagstukken oplossen. Geen klassieke oefeningen met formules en voorgeschreven stappen, maar open problemen die een beroep doen op creativiteit, logisch redeneren, nieuwsgierigheid, doorzettingsvermogen en samenwerking. De wedstrijd is gebaseerd op het levenswerk van prof. Ingrid Daubechies, wereldberoemd wiskundige en VUB-alumna. De naam is een knipoog naar Wiske uit Suske en Wiske.
Van 2.000 naar 4.000 leerlingen
De VUB wil Wiskunnend Wiske de komende drie jaar aanzienlijk opschalen. Met extra middelen, een nieuw digitaal platform en een verdere uitbreiding van de wedstrijd wil de universiteit jaarlijks steeds meer jongeren bereiken. Tegen het einde van de komende drie jaar moet het aantal deelnemers aan de voorrondes verdubbeld zijn van meer dan 2.000 naar 4.000 leerlingen.
De ambitie is niet alleen om meer leerlingen te bereiken, maar ook om hen op een andere manier naar wiskunde te laten kijken: als iets dat je kunt ontdekken, waarover je samen kunt nadenken en waarin niet altijd meteen één juiste aanpak voor de hand ligt.
“Als we het tij van de PISA-resultaten willen keren, moeten we jongeren opnieuw inspireren voor wiskunde. Niet alleen door meer wiskunde aan te bieden, maar ook door hen te laten ervaren hoe boeiend, verrassend en creatief wiskunde kan zijn. Met Wiskunnend Wiske maken we van wiskunde een teamsport”, zegt VUB-rector Jan Danckaert.
Breinbrekers in de bus
Om jongeren en leerkrachten warm te maken voor de nieuwe editie, lanceerde de VUB ook een opvallende actie. 56 Vlaamse scholen krijgen deze week een mysterieuze kubus in de bus. De opdracht: probeer de kubus samen met je klas op te lossen. De kubus is een eerste kennismaking met het soort uitdagingen dat leerlingen tijdens Wiskunnend Wiske kunnen verwachten: geen oefening die je oplost door simpelweg een formule toe te passen, maar een breinbreker die vraagt om logisch na te denken, verschillende ideeën uit te proberen en samen naar een oplossing te zoeken. De actie is tegelijk een uitnodiging aan de scholen om zich in te schrijven voor de nieuwe editie.
Wiskunde als teamsport
Wiskunnend Wiske kiest bewust voor een andere aanpak dan een klassieke individuele wiskundewedstrijd. De leerlingen lossen de opdrachten samen met hun klasgenoten op. De ene leerling ontdekt een patroon, de andere bedenkt een strategie en nog iemand anders vindt een manier om de oplossing helder uit te leggen.
Volgens VUB-professor Ann Dooms, die samen met Ingrid Daubechies en Pattie Maes de wedstrijd ondersteunt, sluit dat aan bij het doel dat wiskundeonderwijs meer moet zijn dan het aanleren van technieken:
“Wiskunde leren is veel meer dan de juiste formule kennen. Het gaat over patronen herkennen, verbanden leggen, nieuwe vragen stellen en blijven zoeken tot je een oplossing vindt. Die manier van denken moeten we jongeren meegeven.”
PISA: dalende cijfers, groeiende uitdaging
De nieuwe PISA-resultaten tonen dat de Vlaamse prestaties voor wiskundige geletterdheid opnieuw zijn gedaald. Vlaamse 15-jarigen scoren nog altijd boven het OESO-gemiddelde en het EU-gemiddelde, maar de dalende trend is duidelijk. Voor de VUB onderstrepen de cijfers het belang van initiatieven die jongeren op een andere manier voor wiskunde kunnen winnen.
“PISA vertelt ons waar we staan. Maar cijfers alleen keren de trend niet. We moeten jongeren opnieuw nieuwsgierig maken naar wiskunde. Wie plezier beleeft aan een uitdagend probleem, wil blijven zoeken, probeert verschillende oplossingen uit en geeft minder snel op. Die nieuwsgierigheid en dat doorzettingsvermogen willen we met Wiskunnend Wiske stimuleren,” aldus Ann Dooms nog.
Een formule van Ingrid Daubechies
Wiskunnend Wiske werd meer dan 15 jaar geleden bedacht door prof. Ingrid Daubechies, wereldberoemd wiskundige en VUB-alumna. Zij wilde jongeren laten ontdekken dat wiskunde veel meer is dan formules en berekeningen: het is ook een wereld van raadsels, patronen, creativiteit en onverwachte ontdekkingen.
De wedstrijd groeide ondertussen uit tot een van de vaste initiatieven waarmee de VUB jongeren wil enthousiasmeren voor wiskunde en STEM. Vandaag nemen jaarlijks zo’n 150 klassen en meer dan 2.000 leerlingen deel. Met de extra investeringen wil de universiteit dat aantal op drie jaar dus verdubbelen. De wedstrijd bestaat uit drie voorrondes, waarin leerlingen in hun eigen klas aan uitdagende wiskundige problemen werken. De sterkste klassen stromen door naar de finale op de VUB-campus op 12 maart 2027.
“Wiskunde is de taal en het fundament van alle STEM-disciplines. Ze leert jongeren abstract denken, patronen herkennen en kleine én grote problemen oplossen. Willen we meer jongeren voor STEM winnen, dan moeten we ook hun nieuwsgierigheid en creativiteit prikkelen en de schoonheid en kracht van wiskunde zichtbaar maken”, besluit Jan Danckaert.
Inschrijven voor Wiskunnend Wiske
Inschrijven kan op de VUB-website. Deelname is gratis.
Tineke Sonck
